Saat dokuz; dokuzda

Για να πεις την ώρα, λες Saat dokuz, είναι εννέα. Για το στις εννέα, χρησιμοποιείς dokuzda. Οι ακέραιες ώρες παίρνουν την τοπική κατάληξη με ηχητική αρμονία: birde, ikide, üçte, dörtte, beşte, altıda.

Για τη μισή ώρα λες altı buçuk, έξι και μισή. Για λεπτά μετά την ώρα, μάθε το dokuzu beş geçiyor, εννέα και πέντε· για λεπτά πριν από την ώρα, το dokuza beş var, εννέα παρά πέντε. Το Dokuza çeyrek var σημαίνει εννέα παρά τέταρτο. Αυτά είναι σταθερά σχήματα για να λες την ώρα.

Ένα χρονικό διάστημα εκφράζεται με -dan και -a kadar: dokuzdan beş buçuğa kadar, από τις εννέα ως τις πέντε και μισή. Τα Dokuzdan και beş buçuğa εξηγούνται ως έτοιμες εκφράσεις ωραρίου εργασίας πριν από το μάθημα για τις πτώσεις.

Her gün; gelirim

Με χρονική έκφραση, η μορφή -iyor μπορεί να περιγράφει συνήθεια: Her gün geliyorum, έρχομαι κάθε μέρα. Λέξεις συχνότητας είναι οι hep, πάντα· genellikle, συνήθως· sık sık, συχνά· bazen, μερικές φορές· hiç με αρνητικό ρήμα, ποτέ.

Ένα ακόμη συνηθισμένο σχήμα ενεστώτα είναι ο γενικός ενεστώτας, χρήσιμος για γενικές συνήθειες. Το Gelmek δίνει gelirim, gelirsin, gelir, geliriz, gelirsiniz, gelirler. Πολλά μονοσύλλαβα ρήματα παίρνουν -ar ή -er: bakarım. Πολλά μεγαλύτερα θέματα παίρνουν -ır, -ir, -ur, -ür: çalışırım. Μάθε το φωνήεν μαζί με κάθε ρήμα.

Μετά από φωνήεν χρησιμοποιείς r: okurum. Συνηθισμένα μονοσύλλαβα ρήματα όπως τα gelmek, almak, vermek, bilmek παίρνουν -ir ή -ır. Η άρνηση είναι gelmem, gelmezsin, gelmez, gelmeyiz, gelmezsiniz, gelmezler. Ένα επίρρημα δείχνει πότε ή πώς γίνεται μια ενέργεια.

Kalkıyorum, okuyorum

Το απαρέμφατο είναι η λεξικογραφική μορφή σε -mak ή -mek. Αφαιρέστε την κατάληξη για να βρείτε το ρηματικό θέμα: gelmek → gel. Ο ενεστώτας σε -iyor περιγράφει ό,τι συμβαίνει τώρα και, με χρονική φράση, συνήθειες.

Τα έξι πρόσωπα είναι geliyorum, geliyorsun, geliyor, geliyoruz, geliyorsunuz, geliyorlar. Το φωνήεν πριν από το yor εναρμονίζεται: alıyor, geliyor, oturuyor, görüyor. Η κατάληξη μπορεί να κάνει περιττή την αντωνυμία του υποκειμένου.

Για άρνηση βάλτε -mı, -mi, -mu, -mü πριν από το yor: gelmiyorum, gelmiyorsun, gelmiyor, gelmiyoruz, gelmiyorsunuz, gelmiyorlar. Πριν από το -yor, το τελικό a ή e στενεύει: çalmak → çalıyor, beklemek → bekliyor. Αρχικά, ευγενικές παρακλήσεις όπως Yarın çalın, lütfen μαθαίνονται ολόκληρες μέχρι την πέμπτη ενότητα.

Πριν από το -iyor, αφαιρείς το τελικό φωνήεν και επιλέγεις φωνήεν σύμφωνα με την αρμονία: okumak → okuyor, yıkamak → yıkıyor. Το Yemek δίνει yiyor και το demek δίνει diyor.

Για να πεις ότι σου αρέσει μια ενέργεια, χρησιμοποιείς -mayı ή -meyi με το sevmek: okumayı seviyorum, μου αρέσει να διαβάζω· uyumayı seviyorum, μου αρέσει να κοιμάμαι. Εδώ το ρηματικό ουσιαστικό λειτουργεί ως ορισμένο αντικείμενο.

Onu, anahtarını

Οι αντωνυμίες ορισμένου αντικειμένου είναι beni, seni, onu, bizi, sizi, onları. Σημαίνουν εμένα, εσένα, αυτόν ή αυτήν, εμάς, εσάς, αυτούς ή αυτές ως αντικείμενα. Χρησιμοποιείς Onu görüyorum, τον βλέπω ή τη βλέπω.

Ένα ουσιαστικό με κτητική κατάληξη τρίτου προσώπου χρειάζεται συνδετικό n πριν από κατάληξη πτώσης: anahtarı → anahtarını, το κλειδί του ως αντικείμενο· odası → odasında, στο δωμάτιό της. Η κτήση πρώτου προσώπου δεν χρειάζεται αυτό το συνδετικό: anahtarımı, odamda.

Για τη θέση χρησιμοποιείς bilgisayarın arkasında, πίσω από τον υπολογιστή· yazıcının önünde, μπροστά από τον εκτυπωτή. Κράτησε μαζί τον κτήτορα και την έκφραση τόπου.

Gel, gelin, gelelim

Η προστακτική εκφράζει παράκληση ή οδηγία. Για το οικείο εσύ χρησιμοποιείς το θέμα: gel, al, yaz. Για ευγενικό ή πληθυντικό εσείς προσθέτεις -ın, -in, -un, -ün, με y μετά από φωνήεν: gelin, alın, okuyun. Το προαιρετικό -ız προσθέτει επισημότητα: geliniz.

Για το ας το κάνει αυτός ή αυτή χρησιμοποιείς -sın: gelsin, ας έρθει. Για το ας το κάνουν αυτοί χρησιμοποιείς -sınlar: gelsinler, ας έρθουν. Δεν υπάρχει προστακτική πρώτου ενικού προσώπου. Για το ας κάνουμε χρησιμοποιείς -alım ή -elim: gelelim, alalım, ας έρθουμε, ας πάρουμε.

Οι αρνητικές εντολές προσθέτουν -ma ή -me: gelme, gelmeyin, gelmesin, gelmesinler, gelmeyelim. Πρόσθεσε lütfen για το παρακαλώ. Χρησιμοποίησε τη μορφή προσφώνησης που αναφέρει η εκφώνηση.